Relackout

Fikstür ve mod

Fikstürün kanal düzeni ne demektir, DMX modu neyi değiştirir ve modlar Relackout’un kütüphanesinde nereden gelir.

Relackout’un kontrol ettiği her DMX ışığı bir fikstürdür: ardışık bir kanal bloğunu dinleyen ve her kanaldaki değeri belirli bir etkiye çeviren bir cihaz. Birçok gerçek fikstür ayrıca birden fazla mod sunar — aynı fiziksel ışık, ama cihazın kendi menüsünden seçtiğin bir ayara göre farklı kanal sayısı ya da sırasıyla çalışır. Bu sayfa bir fikstürün kanal düzeninin ne olduğunu, bir modun neyi değiştirdiğini, Relackout’ta seçtiğin modun neden cihazın üzerindeki ayarla birebir eşleşmesi gerektiğini ve modların kütüphanende nereden geldiğini anlatır.

Bir fikstür nedir?

Bir fikstür, patch’lendiği adresten başlayarak bir ya da daha fazla ardışık kanalı kaplayan ve her kanaldaki 0–255 değerine tepki veren herhangi bir DMX cihazıdır — bir PAR, bir hareketli kafa, bir flaş, bir duman makinesi: parlaklık, renk, konum, shutter hızı, o kanal neyi kontrol ediyorsa. (Bir universe içinde adreslerin ve kanal bloklarının nasıl çalıştığı ayrı bir konu — bkz. DMX, universe, kanal ve adres.) Bu rehberler boyunca kullanılan Demo Venue rig’inde iki iyi örnek var: 5 kanallı LED PAR RGBW ve 8 kanallı Moving Head Spot.

Kanal düzeni: kanallar ne anlama gelir

Bir fikstürün kanal düzeni, kaç kanal kullandığı ve her kanalın sırayla ne yaptığıdır. Demo Venue rig’inden iki gerçek örnek:

FikstürKanal sayısıKanal düzeni (sırayla)
LED PAR RGBW5Dimmer, Red, Green, Blue, White
Moving Head Spot8Pan, Pan fine, Tilt, Tilt fine, Dimmer, Shutter, Color, Gobo

Relackout’un fikstür kütüphanesinde bu düzen, modelin kanal listesidir: her kanalın bir adı ve bir rolü vardır (uygulamanın bu alana verdiği ad: attribute — roller aşağıda). Fikstürü patch’lediğinde, tam olarak bu kadar ardışık DMX adresini kaplar.

Mod nedir? Aynı ışık, farklı kanal sayısı

Birçok gerçek fikstür birden fazla mod sunar: tamamen aynı fiziksel ışık, ama hangi mod aktifse DMX’in beklediği kanal sayısı — bazen sırası da — değişir. Örneğin bir Chauvet DJ Intimidator Spot 110, 12 kanallı (tam pan/tilt fine kontrolü ve hareket makroları) ve 6 kanallı (yalnızca kaba kontrol) olmak üzere iki modla gelir; bir American DJ Flat Par QA12 ise daha da ileri gider, 1 ile 8 kanal arasında sekiz ayrı modla. Hangi modun aktif olduğu cihazın kendi üzerinde yaptığın bir ayardır — bir LCD menü, bir dizi DIP switch — Relackout’un cihazdan okuyabileceği bir şey değildir.

Mod neden cihazın kendi menüsüyle eşleşmeli

Relackout’ta çok modlu bir fikstürü patch’lerken bir mod seçersin; bu seçim kaç kanalın patch’leneceğini ve her birinin ne işe yaradığını belirler. Relackout’ta seçtiğin mod, fiziksel cihazın üzerindeki modla eşleşmezse, iki taraf her kanal numarasının ne anlama geldiği konusunda anlaşamaz — Relackout’un Dimmer sandığı kanal cihazda Gobo tekerleği olabilir, ya da cihaz tanımadığı değerleri yok sayar. Bunun yazılımla düzeltilecek bir tarafı yok: önce cihazın kendi menüsüne bak, sonra patch’lerken eşleşen modu seç.

Modlar nereden gelir: kütüphane ve OFL içe aktarma

Modlar Relackout’un fikstür kütüphanesinde yaşar ve oraya iki yoldan gelir: kendin tanımlarsın (Çoklu mod desteği’ni işaretleyip her modun kanal sayısını ve adlarını yazarsın), ya da Open Fixture Library’den (OFL) içe aktarırsın — bir üreticinin OFL dosyası modlarını zaten listeler, Relackout da her birini seçilebilir bir moda otomatik çevirir. Fikstür kütüphanesi ve OFL ikisini de baştan sona anlatıyor.

Kanal rolleri

Relackout’un kütüphanesindeki her kanalın bir de rolü vardır (uygulamadaki alan adı: attribute): Dimmer, Red/Green/Blue/White, Pan/Tilt, Shutter, Gobo, Strobe ve daha fazlası, ya da standart listede olmayan her şey için Özel…. Rol, DMX’in kendisinde hiçbir şeyi değiştirmez — yalnızca Relackout’un Fikstür Kontrol ekranında o kanal için hangi kontrolü göstereceğine karar verir: Dimmer için bir parlaklık fader’ı, Red/Green/Blue için bir renk seçici, Pan/Tilt için konum kontrolleri (fader ya da joystick).

Özel bir rol de Relackout’un tanıdığı bir değer olabilir: Demo Venue’nun LED PAR RGBW’si Red, Green ve Blue kanallarının rollerini özel r, g ve b değerleriyle tutar (aşağıda 2. adımda görürsün); Fikstür Kontrol r, g, b’yi yine renk kanalı sayar ve üçünü tek bir renk seçicide toplar.

Relackout’ta nerede görürsün

  1. Ana ekrandan Ayarlar’a, oradan Fikstür Kütüphanesi’ne gir; Demo Venue kategorisini aç.

    Fikstür Kütüphanesi ekranı, Demo Venue kategorisi açık: üç satır, LED PAR RGBW 5 CH, Moving Head Spot 8 CH, LED Strobe 2 CH.
  2. LED PAR RGBW satırının üzerine gel ve Düzenle’ye tıkla.

    Fikstürü düzenle penceresi; Kanallar (ad ve özellik) listesinde 5 satır: Dimmer rolü dimmer; Red, Green ve Blue rolü Özel… ve değerleri r, g, b; White rolü white; mod listesi yok.
  3. Pencereyi kapat; Ayarlar’da Patch ve adres haritası’na gir; soldaki kütüphanede Chauvet Dj kategorisini aç ve Intimidator Spot 110’u seç.

    Patch ekranı; Patch’e ekle formunda bir Mod listesi görünüyor, '12-channel (12 ch)' seçili; altındaki Seçili cihaz kanalları tablosu 12 kanalı kaydırmalı bir kutuda listeliyor (ilk beşi görünüyor).
  4. Mod listesinden “6-channel (6 ch)”’yi seç.

    Mod listesi artık '6-channel (6 ch)' gösteriyor; kanal sayısı satırı 6 kanal × 1 adet oldu, Seçili cihaz kanalları tablosu artık 6 kanal listeliyor (sonuncusu Gobo Wheel için tabloyu kaydır).

Sırada ne var

Artık bir fikstürün kanal düzeninin ve modunun ne olduğunu biliyorsun; Fikstür kütüphanesi ve OFL kendi kütüphaneni nasıl kuracağını gösteriyor, Patch ve adres haritası ise patch’lemeyi adım adım anlatıyor — birden fazla modu olan bir fikstürde çıkan Mod alanı dahil. Bütün bunların altındaki universe/kanal/adres hesabı için DMX, universe, kanal ve adres sayfasına bak.

Güncellendi: 8 Ekim 2026